Anayasa Mahkemesi’nden emsal ‘beyaz yakalı’ kararı: Tazminata hak kazandı

Anayasa Mahkemesi (AYM), emsal bir karara imza atarak, ‘beyaz yaka’ olduğu belirtilerek toplu iş sözleşmesinden faydalandırılmayan muhasebe şefini haklı buldu. Mahkeme muhasebe şefinin ‘sendika hakkı’nın ihlal edildiğini belirterek kendisine tazminat ödenmesine karar verdi. Mahkeme kararında, işverenin davranışının Anayasa’ya aykırı olduğunu vurguladı.

Beyaz yakalısın dediler, toplu iş sözleşmesinden faydalandırmadılar

Madencilik ve taş ocakları kolunda faaliyet gösteren bir sendikanın üyesi olan ve Rize’deki bir iş yerinde muhasebe şefi olarak çalışan H.Ş, TİS’ten faydalandırılmaması üzerine dava açtı. H.Ş, iş yerindeki işçiler TİS’ten faydalandırılırken kendisinin de arasında olduğu bazı çalışanların “beyaz yakalı” olduğu gerekçesiyle bundan faydalandırılmadığını ileri sürdü. Açtığı davanın mahkemece reddine karar verilen H.Ş, kararın kesinleşmesinin ardından hak ihlali iddiasıyla AYM’ye başvurdu.

Başvuruyu inceleyen Yüksek Mahkeme, Anayasa’nın 51. maddesinde güvence altına alınan sendika hakkının ihlal edildiğine hükmetti ve başvurucuya 34 bin lira manevi tazminat ödenmesine karar verdi. Ayrıca, yeniden yargılama yapılması adına da ihlal kararının ilgili mahkemeye gönderilmesi kararlaştırıldı.

Anayasa ve kanun hükümlerine aykırı buldu

Kararın gerekçesinde de Anayasa’nın 51. maddesinde sendika hakkının, 53. maddesinde de ekonomik ve sosyal durum ile çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla işçiler ile işverenlerin TİS yapma hakkının güvence altına alındığı kaydedildi. TİS yapma hakkının toplu kullanabilecek bir hak olduğu ve sendikalar vasıtasıyla kullanılabileceğine işaret edilen kararda, “Bütün işçilerin ekonomik, sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla TİS yapma hakkı bulunmaktadır. İşçilerin kısmen veya tamamen TİS yapamamasına yol açan uygulama veya yorumlar Anayasa’ya aykırılık teşkil edecektir.” ifadelerine yer verildi.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmeleri Kanunu uyarınca, işveren vekilleri ile TİS görüşmelerine işvereni temsilen katılanlar hariç tüm işçilerin TİS’ten yararlanma hakkının bulunduğuna işaret edilen kararda, şunlara yer verildi: