Avrupa’da gaz fiyatları şubat sonundan bu yana iki katına çıktı

Avrupa’da borsada işlem gören doğal gaz fiyatları, Orta Doğu’daki çatışmaların etkisiyle Şubat sonundan bu yana yüzde 114 oranında artış gösterdi. Sputnik’in Londra merkezli ICE borsasının verilerine dayanarak yaptığı hesaplamalara göre, gaz fiyatları 27 Şubat’ta 382 dolarlık en düşük seviyesindeyken, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonlarının başlamasıyla birlikte hızlı bir yükseliş trendine girdi.

Çatışmaların şiddetlenmesiyle birlikte 2 Mart’ta, yani kriz sonrası ilk işlem gününde gaz fiyatları anlık olarak yüzde 50 artış gösterirken, ertesi gün yüzde 45’lik bir yükseliş daha kaydetti. 9 Mart’ta ise gaz fiyatları son üç yılın en yüksek seviyesi olan 820 dolara yaklaşarak pazartesi günü işlem rekorunu kırdı. Böylece, 27 Şubat’tan 9 Mart’a kadar toplam yedi işlem seansında (27 Şubat, 2-6 Mart ve 9 Mart) gaz fiyatları yüzde 114 oranında arttı.

Avrupa gaz piyasasındaki durumu daha da karmaşıklaştıran bir diğer faktör ise Katar’dan LNG (sıvılaştırılmış doğal gaz) sevkiyatlarının durması oldu. Katar’ın devlet şirketi QatarEnergy, İHA saldırıları nedeniyle tüm tesislerinde üretimi durdurdu. Gaz İhracatçısı Ülkeler Forumu’nun verilerine göre, Katar dünya çapında LNG üretiminde ve tedarikinde ilk üç ülke arasında yer alıyor. Bu durum, Avrupa’yı Asya ülkeleriyle sınırlı LNG kaynakları için rekabete zorluyor.

Sputnik’e konuşan analistler, eğer Katar önümüzdeki günlerde LNG üretimini yeniden başlatamazsa veya Hürmüz Boğazı’ndan gaz tankerlerinin geçişinde sorunlar yaşanırsa, Avrupa gaz piyasasında fiyatların bin doların üzerine çıkabileceğini öngörüyor. Uzmanlar, Avrupa’nın 2022 baharında yaşananlara benzer bir fiyat şokuyla karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulundu.

2022 baharında gaz fiyatları, bin metreküp başına 3 bin 892 dolarla tarihi bir rekora ulaşmıştı. 2021-2022 yıllarında görülen bu sürekli yüksek fiyat seviyeleri, Avrupa’daki gaz merkezlerinin 1996’dan bu yana faaliyet gösterdiği tarih boyunca hiç yaşanmamıştı.