Bilim insanları antimaddeyi ilk kez yola çıkardı: Son derece hassas test başladı
Avrupa Nükleer Araştırma Örgütü (CERN) bünyesindeki bilim insanları, antimaddenin taşınmasına yönelik ilk gerçek yol testini başlattı. Deney kapsamında yaklaşık 100 antiproton, özel olarak tasarlanmış bir sistemle kamyonla taşındı.
Bilim dünyasında önemli bir dönüm noktası olarak görülen testte, ‘antimadde’ olarak adlandırılan bu parçacıkların en büyük riski, normal maddeyle en ufak temaslarında bile anında yok olmaları.
Bu nedenle anti protonlar, vakum içinde tutulan ve aşırı soğutulmuş mıknatıslarla dengede kalan özel bir kapsül içinde taşındı.
Yaklaşık yarım saat süren test sürüşünde, parçacıkların karayoluyla güvenli şekilde taşınıp taşınamayacağı incelendi. Deneyin başarılı olması durumunda antiprotonların yeniden laboratuvara getirildiği belirtildi.
Antimadde nedir? Normal maddenin zıt yüklü karşılığıdır. Her parçacığın bir ‘karşı parçacığı’ bulunur. Örneğin elektronun karşılığı pozitron, protonun karşılığı ise antiprotondur.
CERN’de antimadde üretimi 1950’li yıllara kadar uzanıyor. İlk antiprotonlar 1955’te keşfedildi.
Daha sonra 1995 yılında CERN’de ilk kez antihidrojen atomu üretildi. 2010’lu yıllarda ise bilim insanları antimaddeyi daha uzun süre depolamayı ve incelemeyi başardı.
En küçük sarsıntı sistemi etkileyebilir
Uzmanlara göre anti maddeyi kontrol etmek son derece karmaşık. Mevcut fizik anlayışına göre her parçacığın zıt yüklü bir karşılığı bulunuyor. Bu iki yapı temas ettiğinde yüksek miktarda enerji açığa çıkararak birbirini yok ediyor.

Bilim insanları, test sırasında oluşabilecek en küçük sarsıntının bile sistemi etkileyebileceğine dikkat çekiyor. Ancak kullanılan özel taşıma kutusunun bu tür riskleri en aza indirecek şekilde tasarlandığı ifade ediliyor.
Deney, gelecekte antimaddenin Almanya’daki Heinrich Heine Üniversitesi’ne taşınmasının önünü açabilir. Yaklaşık sekiz saat süren bu mesafe için mevcut sistemin henüz yeterli olmadığı, çünkü taşıma kapsülünün antiprotonları yalnızca dört saat boyunca stabil tutabildiği belirtiliyor.
100 hidrojen atomuna eş deger
Testte kullanılan anti madde miktarının son derece düşük olduğu, yaklaşık 100 hidrojen atomuna eşdeğer olduğu ifade edildi. Bu nedenle olası bir başarısızlık durumunda açığa çıkacak enerjinin fark edilemeyecek kadar küçük olacağı, yalnızca hassas ölçüm cihazlarıyla tespit edilebileceği vurgulanıyor.

CERN, en çok parçacıkları ışık hızına yakın seviyelerde çarpıştıran Büyük Hadron Çarpıştırıcısı ile biliniyor. Ancak kurum, antimadde araştırmalarında da dünyanın en ileri merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor. Yetkililer, CERN’in ‘Antimadde Fabrikası’nın anti protonların depolanıp incelenebildiği tek yer olduğunu belirtiyor.
Bilim insanları daha önce de CERN yerleşkesi içinde proton taşımayı başarmıştı. Ancak bu yeni deney, antimadde gibi çok daha hassas bir yapının taşınmasına odaklanması açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Deneyin sonuçlarının gün içinde açıklanması bekleniyor.
