Doğalgaz fiyatları İran Savaşı’yla havaya uçtu

Savaşın başlangıcından bir gün önce Avrupa piyasalarında 32 Euro olan doğalgaz fiyatı, piyasaların açılması ve savaşın devam etmesiyle 5. gününde yüzde 62 artışla 53 Euro’ya ulaştı.

Dünyanın jeopolitik önemi en yüksek yerlerinden olan Hürmüz Boğazı’nın savaş tehditleri altında olması, sıvılaştırılmış doğalgaz LNG taşıyan gemi rotalarının tıkanması fiyatları yukarıya çekmeye başladı.

Analistler, Ortadoğu’daki devam eden savaşın tetiklediği doğalgaz fiyatlarındaki uzun süreli artışın Avrupa büyümesini sekteye uğratma ve bazı Asya ekonomilerini de ciddi şekilde etkileme riski taşıdığı konusunda uyarılarda bulundu.

Hollanda Doğalgaz Transferi Sözleşmesi (TTF) vadeli işlemleri 3 Mart Salı günü megawatt saat başına 60 Euro’nun üzerine çıktı. Haftalık bazda fiyatların yaklaşık yüzde 76 daha yükseldiği belirtiliyor.

Asya piyasalarında Japonya, Kore, Çin ve Tayvan’a yapılan teslimatları kapsayan Kuzeydoğu Asya LNG referans fiyatı bir yıllık zirveye ulaştı ve megawatt saat başına yaklaşık 43 euro seviyesine çıktı.

SAVAŞLA GELEN ARZ DÜŞÜŞÜ

Dünyanın en büyük LNG üreticilerinden Katar, İran’ın Ras Laffan ve Mesaieed Sanayi Şehri’ne düzenlediği insansız hava aracı saldırılarının ardından 2 Mart’ta üretimi durdurduğunu açıklamıştı. Goldman Sachs, bu duraklamanın kısa vadede küresel LNG arzını yaklaşık yüzde 19 azaltacağını tahmin ediyor.

Uzmanlara göre Avrupa ve Asya’nın büyük bir kısmı, hem yerli kaya gazı hem de LNG üretiminden faydalanan ABD’ye kıyasla potansiyel doğalgaz fiyat şoklarına daha fazla maruz kalıyor. Öte yandan Avrupa’nın ise aldığı doğalgazın yüzde 25’inin LNG olduğu belirtiliyor. Bu da Avrupa’yı şoklara daha açık kılıyor.

Küresel LNG üretiminin yaklaşık yüzde 20’sinin Hürmüz Boğazı’ndan geçtiği belirtilirken uzun süreli bir aksamanın Rusya-Ukrayna Savaşı’nın başladığı 2022’deki gibi bir şok dalgası yaratabileceği ifade ediliyor.

İran Devrim Muhafızları ülkenin Hürmüz Boğazı’nın tümünün kontrolünün İran’da olduğunu açıkladı. 4 Mart sabahında ABD, 17 İran gemisinin batırıldığını bildirdi.