İran’da tutuklu olan Nobel ödüllü aktivist Nergis Muhammedi’ye 7,5 yıl hapis

İran’da 12 Aralık 2025’te Meşhed kentinde düzenlenen bir anma töreni sırasında gözaltına alınarak tutuklanan Nobel Barış Ödülü sahibi insan hakları aktivisti Nergis Muhammedi, 7 yıl 6 ay hapis cezasına çarptırıldı. Muhammedi’nin avukatı Mustafa Nili, yaptığı açıklamada Meşhed Devrim Mahkemesi’nin müvekkilini “ulusal güvenliğe karşı toplanma ve anlaşma” suçlamasıyla 6 yıl, “rejim aleyhine propaganda” suçlamasıyla ise 1 yıl 6 ay hapis cezasına çarptırdığını duyurdu. Nili, Muhammedi hakkında ayrıca Güney Horasan eyaletindeki Husf kentine 2 yıl iç sürgün ve 2 yıl yurt dışına çıkış yasağı kararı verildiğini bildirdi.

CEZAEVİNDEYKEN DAVALAR AÇILMIŞTI

Muhammedi, farklı dönemlerde cezaevinde bulunduğu süreçte de çeşitli açıklamaları ve faaliyetleri gerekçe gösterilerek yeni davalarla karşı karşıya kalmıştı. Bazı uluslararası insan hakları kuruluşları, Muhammedi’nin tutuklu olduğu dönemde hakkında yeni suçlamalarla ek mahkumiyet kararları verildiğini ve bu durumun toplam ceza süresinin uzamasına yol açtığını belirtmişti. İran’da kadın hakları ve idam cezasına karşı yürüttüğü çalışmalarla tanınan Muhammedi, ilk olarak Eylül 2011’de “ulusal güvenliğe karşı eylemde bulunmak” ve “rejim aleyhine propaganda” suçlamalarıyla 6 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı. Muhammedi, farklı dönemlerde açılan davalarda “rejim aleyhine propaganda” ve “yetkililere iftira” gibi suçlamalarla da yargılanmış, toplamda 31 yıl hapis ve 154 kırbaç cezası aldığı belirtilmişti.

AÇLIK GREVİNE BAŞLANMIŞTI

Son olarak Muhammedi, 12 Aralık 2025’te İran’ın kuzeydoğusundaki Meşhed kentinde düzenlenen bir anma töreni sırasında güvenlik güçleri tarafından gözaltına alınarak tutuklanmıştı. Muhammedi’yi destekleyen Nergis Vakfı ise 5 Şubat’ta yaptığı açıklamada, aktivistin cezaevi şartlarını ve tutukluluğunu protesto etmek amacıyla açlık grevine başladığını duyurmuştu.

Açıklamada, Muhammedi’nin tutuklu bulunduğu süreçte bir dönem dış dünya ile iletişiminin kesildiği ve avukatıyla temasının sınırlı kaldığı da aktarılmıştı. Vakıf, daha önce kalp rahatsızlığı geçirdiği ve çeşitli kronik sağlık sorunları bulunduğu belirtilen Muhammedi’nin açlık greviyle birlikte sağlık durumuna ilişkin endişelerin arttığını ifade etmişti.

NOBEL ÖDÜLÜ ALDI

Muhammedi, İran’da kadın hakları ve insan hakları alanındaki faaliyetleri ile idam cezasına karşı yürüttüğü çalışmalar nedeniyle 2023 yılında Nobel Barış Ödülü’ne layık görülmüştü. Nobel Barış Ödülü, Norveç’in başkenti Oslo’da düzenlenen törenle, “İran’da kadınlara yönelik baskıya karşı insan hakları ve özgürlükler” mücadelesi gerekçesiyle Muhammedi’ye verilmişti. Ödülün açıklandığı dönemde Tahran’daki Evin Cezaevi’nde tutuklu bulunan Muhammedi adına ödülü, çocukları Kiana ve Ali Rahmani teslim almıştı.