Keops Piramidi sandığımızdan çok daha eski olabilir: Yeni araştırma tarihleri altüst etti

Antik dünyanın en ikonik yapılarından biri olan Büyük Giza Piramidi, yüzyıllardır Firavun Khufu (Keops) döneminde, yaklaşık M.Ö. 2575 civarında inşa edilmiş kabul ediliyor. Ancak İtalya Bologna Üniversitesi’nden mühendis Alberto Donini’nin ortaya attığı yeni bir analiz, bu kronolojiyi kökten değiştirebilecek bir iddiayı gündeme taşıdı.

Donini’nin geliştirdiği Relative Erosion Method (REM) yani Göreceli Erozyon Yöntemi, piramidin yaklaşık 25 bin yıllık olabileceğini, başka bir deyişle M.Ö. 23000’e kadar uzanabileceğini öne sürüyor.

Mevcut bilimsel takvim ne diyor?

Bugüne kadar yapılan arkeolojik ve bilimsel çalışmalar, Büyük Giza Piramidinin Firavun Khufu döneminde inşa edildiği konusunda güçlü kanıtlar sunuyor:

Bu bulgular, piramidin yaklaşık 4.500 yıllık olduğu görüşünü bilimsel konsensüs haline getirdi.

Yeni yöntem: Göreceli Erozyon Analizi

Donini’nin önerdiği Göreceli Erozyon Yöntemi (REM), aynı tür kaya üzerinde farklı zamanlarda oluşmuş iki ayrı erozyon oranını karşılaştırmaya dayanıyor.

Giza piramitleri inşa edildiğinde, dış yüzeyleri parlak beyaz kireçtaşı kaplamayla örtülüydü. 1303 yılındaki büyük deprem sonrası bu kaplama taşlarının önemli kısmı düştü ve sonraki yüzyıllarda Kahire’deki yapı projelerinde yeniden kullanıldı.

Donini, kaplama taşlarıyla korunmuş alanlarla, piramidin tabanında yüzyıllardır açıkta kalan taş bloklar arasındaki erozyon farkını ölçtü. 12 farklı noktada yapılan ölçümlerin ortalaması, yapının çok daha eski olabileceğini gösterdi.

M.Ö. 23000 iddiası ne anlama geliyor?

Donini’ye göre, eğer hesaplamalar doğruysa:

Bu tarih, bilinen Mısır uygarlığından on binlerce yıl öncesine işaret ediyor.

Bilim dünyası temkinli

Ancak uzmanlar, erozyon oranlarının son derece değişken olduğunu ve doğrusal hesaplamalarla güvenilir sonuç üretmenin zor olduğunu belirtiyor.

Ayrıca çalışma henüz hakemli bilimsel dergilerde yayımlanmadı. Modern dönemde artan insan trafiği, asit yağmurları ve sanayi sonrası çevresel değişimler gibi faktörlerin hesaplamaları etkileyebileceği ifade ediliyor.

Bazı araştırmacılar ise antik dönemde iklimin daha nemli olmasının erozyonu hızlandırmış olabileceğini ve bunun yaş tahminini abartabileceğini savunuyor.

Tarih yeniden yazılır mı?

Eğer Göreceli Erozyon Yöntemi bilimsel doğrulamadan geçerse, bu yalnızca Büyük Giza Piramidinin değil, tüm Antik Mısır tarihinin yeniden değerlendirilmesine yol açabilir.

Ancak mevcut arkeolojik veriler, radyokarbon sonuçları ve yazılı kaynaklar göz önüne alındığında, bilim dünyasında hâkim görüş hâlâ piramidin yaklaşık 4.500 yıl önce inşa edildiği yönünde.

Yeni analiz ise tartışmayı yeniden alevlendirdi.