Küba’da bir ilk: Perakende satışlarda özel sektör devleti geride bıraktı

Küba Ulusal İstatistik Ofisi’nin yeni verilerine göre, 2024 yılında mal ve hizmet satışlarının yüzde 55’i özel sektör tarafından gerçekleştirildi. Bu oran 2023’te yüzde 44’tü. Veriler kamu hizmetlerini kapsamıyor.

Küba, 1991’de Sovyetler Birliği’nin dağılmasından bu yana özel girişimlere kademeli olarak izin vermeye başlamış, 1968’deki tüm işletmeleri kamulaştırma politikasından geri adım atmıştı.

Ancak devletin yönettiği ekonomi, son beş yılda yüzde 11 oranında küçüldü. Sık sık yaşanan elektrik kesintileri, mal kıtlığı ve yüksek enflasyon halkı özel sektöre yöneltti.

Başkent Havana’daki gayriresmi 100. Cadde Köprüsü Pazarı gibi yerlerde, devlet mağazalarında bulunamayan ürünler özel tezgahlarda satılıyor.

ÖZEL SEKTÖRÜN SATIŞ DEĞERİ ARTIYOR

Yüksek fiyatlar, özel sektörün satış değerini artırıyor.

Ülkenin efsanevi lideri Fidel Castro’nun kardeşi Raul Castro, özel sektörü “stratejik” bir unsur olarak tanımıştı. Mevcut Devlet Başkanı Miguel Diaz-Canel de bu çizgiyi sürdürüyor, ancak devlet şirketlerinin toptan ticarette baskın kalması gerektiğini savunuyor.

Ekonomi Bakanı Joaquin Alonso ise Temmuz ayında yaptığı açıklamada, özel işletmelerin ithalatının 1 milyar doları aştığını ve geçen yıla göre yüzde 34 arttığını belirtti. Alonso, zarar eden devlet işletmelerinin sayısında düşüş olduğunu ancak bunun verimlilikten değil, fiyat artışlarından kaynaklandığını vurguladı.

Resmî rakamlara göre, Küba’daki 4 milyonluk iş gücünün yaklaşık 1,6 milyonu özel sektörde çalışıyor.