Mecliste haka dansı yapan vekillere uzaklaştırma cezası

Yeni Zelanda meclisinde bir yasa tasarısı görüşmesi sırasında tasarıyı haka dansı yaparak protesto eden üç milletvekiline geçici olarak meclisten uzaklaştırma cezası verilmesi tavsiye edildi. Te Pāti Māori’nin (Māori Partisi) iki eş başkanı ve en genç üyesi, vekillerin cezayı oylamasının ardından, Kasım 2024’te yaptıkları eylem dolayısıyla meclisten uzaklaştırılabilir.

The Guardian gazetesinin haberine göre, parti liderleri Debbie Ngarewa-Packer ve Rawiri Waititi ile en genç üyesi Hana-Rawhiti Maipi-Clarke, yerli Māori kabileleri ile İngiliz kraliyeti arasındaki imzalanan ve Yeni Zelanda’nın kurucu belgesi olan Waitangi Anlaşması’nın kökten bir şekilde yeniden yorumlanmasını öngören yasa tasarısına tepki göstermek için haka dansı yapmıştı. Tasarı nisan ayında rafa kaldırılırken, özellikle Maipi-Clarke’ın haka dansı sırasında tasarının bir kopyasını yırttığı anlar sosyal medyada gündem olmuştu. Üç siyasetçinin haka danslı eylemleriyle bağlantılı olarak alacakları cezanın milletvekillerine verilmiş en ağır ceza olduğuna inanılıyor.

“MECLİSE SAYGISIZLIK” SUÇLAMASI

Çarşamba günü basına yansıyan bir rapora göre, ayrıcalıklar komitesi, Ngarewa-Packer ve Waititi’nin 3 hafta, Maipi-Clarke’ın ise 7 gün boyunca meclisten uzaklaştırılması tavsiyesinde bulundu. Raporda, üç ismin eylemlerinin diğer milletvekillerine “gözdağı verebilecek” nitelikte olduğu ve “meclise saygısızlık” teşkil ettiği ileri sürüldü.

Haka dansı daha önce mecliste yapılmış olsa da komite, eylemin milletvekillerinin oy kullanmasını engellediğine işaret ederek dansın yapılma tarzı ve zamanlamasının “ciddi bir mesele” olduğunu savundu. Teklif edilen cezaların ağırlığının farkında olduğunu belirten komite, bahsi geçen davranışın kabul edilemez olduğu ve diğer meclis üyelerine gözdağının azami ciddiyetle ele alındığı konusunda hiçbir şüpheye yer bırakmak istemediklerini kaydetti.

Raporda, Ngarewa-Packer’ın bir başka meclis üyesine silahla ateş eder gibi yapmasının kabul edilemez olduğu da savunuldu. Vekil ise bu yorumu reddederek söz konusu hareketin köklerinin haka ve Māori anlatılarından alan “wiri” isimli bir ifadeye dayandığını belirtti.

CEZA, VEKİLLERİN OYLAMASINA SUNULACAK

Komite Başkanı Judith Collins, bunun komitenin şu ana kadar verdiği en büyük ceza, karşılaştıkları olayın ise “gördükleri en kötü olay” olduğunu savundu.

Cezaların, salı günü tüm milletvekillerinin katılacağı oturumda oylanıp onaylanması bekleniyor. Üç vekil, meclisten uzaklaştırıldıkları süre boyunca maaş almayacak ve gelecek hafta yapılacak bütçe görüşmelerinde de yer almayacak.