Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’ne dair merak edilenler: Zorunlu mu? sitemden çıkış var mı? İşveren katkısı ne kadar?

Dünyada, özellikle de gelişmiş ülkelerde emeklilik sistemleri üç basamaktan oluşuyor. Birincisi, çalışanların devlete prim ödeyerek (bizdeki SGK gibi) gerekli şart ve koşulları yerine getirdiklerinde emekli oldukları, devletin sunduğu emeklilik sistemi. Buna, ‘Birinci Basamak Emeklilik Sistemi’ deniliyor. İkincisi; çalışanların her ay maaşlarından kesilen, işverenlerin de belirli oranda katkı yaptığı özel emeklilik sistemi ki; bir başka adıyla ‘tamamlayıcı emeklilik’. Buna da İkinci Basamak Emeklilik Sistemi deniliyor. Üçüncüsü; kişilerin kendi tercihleri doğrultusunda birikim yapıp, gelecek için tasarruf ettiği sistem ki, buna da ‘Bireysel Emeklilik Sistemi’ (BES) deniliyor. Bu da ‘üçüncü basamak emeklilik sistemi’. Bizde; sosyal güvenlik şemsiyesi kapsamında birinci basamak emeklilik sistemi var. 22 yıldır uygulanan BES ile üçüncü basamak emeklilik sistemi de var. Eksik olan ise ikinci basamak, yani işveren katkılı emeklilik sistemi ki, Avrupa’sından Amerika’sına kadar gelişmiş tüm ülkelerde asıl önemli olan ikinci basamaktır.

“Şunu belirteyim: TES’in her ne kadar altyapısı tamamlanmış olsa da henüz daha işveren kesimi, sendikalar ve ilgili taraflar ile paylaşılmadı, ortak mutabakata varacak bir zemin oluşturulmadı. Öyle ki, bildiğim kadarıyla Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile de nasıl bir model kurgulanacağı yönünde paylaşım yapılmadı.”

Devletin sosyal güvenlik sisteminde bir değişiklik olmayacak, mevcut sosyal güvenlik sistemi devam edecek.

İkinci Basamak Emeklilik sistemi getirilerek, mevcutta uygulanan OKS, TES’e dönüştürülecek. Sosyal güvenlik sistemine ikame bir emeklilik sistemi kurgulanmayacak.

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi zorunlu olacak ve tüm çalışanlar zorunlu olarak sisteme dahil edilecekler.

Zorunlu işveren katkısı getirilecek. İşveren katkısının ne kadar olacağı henüz net değil. Dünyada uygulanan sistemlerde işveren yüzde 3 katkı yapıyor. Ancak işverene yük olmaması için başlangıçta bu katkı, yüzde 0.5 veya yüzde 1 olabilecek. İlerleyen yıllarda kademeli olarak işveren katkısı yüzde 3’e kadar çıkarılacak.

Çalışanın maaşından yüzde 3 kesilecek

İşveren yüzde 0.5 veya yüzde 1 katkı yapacak

Devlet de yüzde 30 katkı sağlayacak.

Tamamlayıcı emekliliğe giren çalışan, mücbir sebepler dışında sistemden çıkamayacak, emekli olduğunda sistemden ayrılabilecek. Böylece tamamlayıcı emeklilik, çalışanın emeklilikte oluşabilecek gelir kaybını telafi edecek, emeklilikte ek gelir oluşacak.